Pretbedervers in de tuin

In je tuin werken, zitten, turen of wroeten is plezant. Maar de tuin is een stukje natuur, tenminste als je niet alles doodspuit. Dat betekent echter ook dat veel dieren er op uit zijn om ons als een lekkere brok of een vijand te zien. Meestal als resultaat pijn of jeuk. Fence zet even op een rijtje wie er daar in het gras of in de borders op uit is om ons pijn te doen. En wees maar overtuigd dat veel van die “vieze beesten” er zich geen sikkepit van aantrekken dat we met hen begaan zijn. Voor hen zijn we niet anders dan de hond, de pony of een rondstruinende egel.

Laat ons beginnen bij onze mooi gedekte tuintafel. Vanaf augustus zijn ze daar, onze geelzwarte wespen. Op het einde van hun levencyclus zijn ze niet meer zo nodig bij het nest en beginnen ze uit te zwermen, op zoek naar zoetigheden. Dat kan afgevallen rot fruit zijn, maar met evenveel plezier willen ze uitbundig meesnoepen van het barbecuefeest. Cola, limonade en een goed stuk vlees gaan er altijd wel in. O wee als een wesp in een blikje sukkelt en je zet dat aan je mond. Mogen wespen over het algemeen hoogstens hinderlijk zijn, in zo’n geval kunnen ze dodelijk zijn met hun angel zonder weerhaken. Wat betekent dat ze tientallen keren kunnen steken en ondertussen gif in je keel of tong pompen. Wees dus voorzichtig. Wespen zijn als afvalruimers en roofinsecten bijzonder nuttig, maar aan tafel wil je ze niet hebben.

Kunstnest verdrijft wespen
Verwar wespen niet met zweefvliegen, die zien er door het fenomeen “mimycri” wel uit als een wesp met de gevarencode geel-zwart, maar hebben geen angel en zijn volledig onschuldig. En ook een honingbij of solitaire bij lijkt gevaarlijk, maar is het absoluut niet. Bijen kunnen uiteraard wel steken, maar doen dat zelden omdat ze dan onvermijdelijk sterven.

En een hommel is zowat de donzige en rustige goedzak van de tuin. Die moet je al echt jennen vooraleer ze hun wapen bovenhalen, en dan nog geraken ze amper door je huid. Dat is helemaal anders bij de hoornaar, een zeer grote wesp die meer en meer in onze contreien (opnieuw) opduikt. Ze zien er vervaarlijk uit door hun enorme lengte, maar vormen geen bedreiging, zelfs niet als er een kolonie in je tuin zit. Blijf 3 meter van het nest en je zal nooit een steek krijgen, alhoewel ze wel eens met veel vertoon durven intimideren als je te dicht komt. Hoornaars zijn echte roofdieren die wespen en bijen vangen. Wespen verdrijven? Dat kan met lokkers, maar ook met een kunstnest dat je onder de paraplu ophangt. Wespen merken dat nest op en maken zich snel uit de voeten want het territorium is immers bezet door de concurrentie.

Muggen preventief aanpakken
Beten en steken zijn niet exclusief voorbehouden aan wespen. Vergeet onze eigenste steekmug niet. Die verschijnt na zonsondergang en kan een feestje aardig verstoren. Gelukkig kan je je ertegen wapenen door lange mouwen en broek, en een tikkeltje antimuggenmelk aan de randen van je mouwen en achter je oren. Met de klimaatwijziging toch wat opletten voor de tijgermug die knokkelkoorts overbrengt. Die komen immers mee met banden of oude wagens uit het zuiden en kunnen hier overleven. Net zoals exotische spinnen, die in tegenstelling tot onze eigen spinnen wel voor een vervelende beet kunnen zorgen. Onze spinnen, zelfs de grote kruisspinnen, geraken amper door onze huid.

Daar hebben mieren dan weer minder problemen mee. Heb je het geluk bij een dennenbos te wonen met nesten van de beschermde rode bosmier, dan wil dat nog niet zeggen dat je in hun territorium op de grond moet picknicken. De beten met mierenzuur zijn knap vervelend, en in de buurt van hun nest durven ze dit bijtend goedje ook naar je spuiten. Andere mieren zijn zachtaardiger, alhoewel die ook onder je broekspijp een heuvellandschap tevoorschijn kunnen toveren.

Teken: het echte gevaar!
Dat doen ook teken. Meer en meer van die bijtertjes zijn besmet met de zogenaamde Lyme-ziekte, die écht niet onschuldig is. Jammer genoeg merken we niet altijd op dat we een teek meezeulen na een bos- of tuinwandeling. Gelukkig ervaar je dat wel na een tijdje, als de teek volgezogen is en een witte ballon wordt. Verwijder deze met een speciale tekentang, en begin er niet aan te prutsen met ander gereedschap of door alcohol te gebruiken. Er zijn kitjes om te zien of de teek besmet was, maar als je een tekenbeet hebt, wees dan voorzichtig want een rode ring is niet altijd het enige bewijs dat je besmet bent. Een buitenmens? Laat bij je eerstvolgende bloedonderzoek even op de tekenziekte screenen. Ben je er snel bij, is er zeker en vast een goede medicatie mogelijk.

Bijten er nog beesten in de tuin? Zeker, een groot aantal zelfs. Wantsen kunnen hun steeksnuit doorheen je huid boren, maar de lastigste zijn wellicht bedwantsen. Maar wegens de huidige hygiëne zal je die maar zelden in je eigen slaapkamer aantreffen. En dan zijn er nog luizen en vlooien, waarbij het misschien wel raadzaam is je eigen huisdieren – van hond en kat tot kip – te onderwerpen aan een ontluizingsplan. Moet niet altijd met medicatie, want appelazijn en tabakstelen kunnen al heel wat beesten verdrijven uit het honden- en kippenhok. Of dazen, die lieverds die in alle stilte en ongemerkt in je vel steken. Als je schrikt is het al te laat. Dagenlang een molshoop op je kuit of arm is het gevolg. Een raad, om dazen te vermijden, blijf je best in het zonnetje staan. Wel goed smeren dan.